De vier typen woningeigenaren en hun aanpak

Om tot duurzame maatwerkoplossingen te komen voor de verbetering van de particuliere woningvoorraad, maken we onderscheid tussen de dimensies kunnen (capaciteit) en willen (motivatie) bij woningeigenaren. Dan wordt duidelijk dat het méér is dan enkel een fysiek vraagstuk.

Bij capaciteit gaat het om financieel kapitaal, maar ook om kennis en kunde. Onder capaciteit ligt een financieel en organisatorisch fundament.

Bij motivatie gaat het om de bereidheid tot investeren in de eigen woning. Onder motivatie ligt een voornamelijk financieel afwegingskader. Deze afweging kan sterk afwijken voor verschillende groepen bewoners. Starters en/of alleenstaanden hebben mogelijk beperkte financiële middelen, doorstromers vinden investeren mogelijk onrendabel, ouderen zijn misschien minder bereid om te investeren in het onderhoud en verhuurders willen hun winst wellicht zo veel mogelijk maximaliseren.

Duurzame maatwerkoplossingen
Op basis van de dimensies capaciteit en motivatie onderscheiden we vier groepen woningeigenaren:

  1. Koplopers
  2. Calculerenden
  3. Afhankelijken
  4. Diffusen

De koplopers zijn lid van een actieve VvE of hebben als individuele woningeigenaar voldoende kennis, kunde en kapitaal om te voorzien in goed onderhoud van de woning. Zij kunnen als ervaringsdeskundigen een belangrijke rol vervullen richting andere woningeigenaren in de wijk.

De afhankelijken daarentegen missen belangrijke informatie op juridisch, technisch of financieel gebied. Zij willen wel, maar kunnen niet. In sommige gevallen is er ook een gebrek aan financiële middelen om te voorzien in het onderhoud van de woning. Anderen zijn sociaal niet voldoende redzaam. Soms ontbreken praktische hulpmiddelen om onderhoud zelf te kunnen uitvoeren.

De calculerenden kunnen wel, maar willen niet of slechts onder bepaalde voorwaarden. Tot deze groep behoren bijvoorbeeld vastgoedeigenaren die appartementen verhuren en zoveel mogelijk winst willen maken, maar ook bewoners die verhuisplannen hebben en hierdoor, of om andere redenen, twijfelen aan nut, noodzaak en rendement van de investering.

De laatste groep betreft de diffusen. Ze kunnen niet en willen niet. Vaak hebben zij een diffuus wereldbeeld. Sommigen voelen zij zich niet gehoord door de gemeente. Andere zijn ‘onzichtbaar’ in de wijk en leiden er een anoniem bestaan.

De rol van de gemeente
Bij de formulering van duurzame maatwerkoplossingen onderscheiden we naast bovengenoemde typen woningeigenaren verschillende beleidsinterventies, Namelijk: informeren, financiering en activering. De rol van de gemeente kan hierbij variëren van informerende, naar faciliterende of integraal activerende gemeente. De informerende gemeente wijst via verschillende media particuliere woningeigenaren erop dat er voor- en nadelen zijn van het aanpakken van de eigen woning bij een matige of slechte onderhoudsstaat en/of gebrekkige energetische kwaliteit van de woning. De faciliterende gemeente ondersteunt woningeigenaren door toegang te verschaffen tot kennis, relevante netwerken en/of financiële middelen. De integraal activerende gemeente treedt op door woningeigenaren en/of VvE-en actief te benaderen, heeft verschillende beleidsopties tot haar beschikking (informatie, financiering, activering) en mixt deze naar gelang de behoefte in de buurt.

De uitkomsten en scenario’s worden in de Raad besproken, waarna de gemeente kiest of een informerende, faciliterende of integraal activerende rol haar het beste past en in hoeverre de opgave rond particuliere woningverbetering daadwerkelijk samen wordt opgepakt.

Gaat u als gemeente aan de slag met het verbeteren van de particuliere woningvoorraad? Vindt u het belangrijk de behoefte van bewoners hierbij goed in beeld te hebben, zodat u beleidsinterventies daar op af kunt stemmen? Dan gaan wij graag in gesprek. Samen werken we aan duurzame maatwerkoplossingen op het gebied van particuliere woningverbetering. Neem voor meer informatie contact op met Vincent Kokke.

Deel dit artikel